Als middelbaar veiligheidskundige (MVK) loop ik dagelijks mijn rondjes over het project. Eerst deed ik dat een jaar lang voor een staalbouwer, inmiddels loop ik alweer een jaar rond voor Bilfinger op diezelfde site. Naast de interne onboarding verzorg ik ook regelmatig de onboarding voor de klant. Mijn collega’s laten dat graag aan mij over omdat ik de Engelse taal goed beheers – of ze vinden het wel comfortabel zo, dat kan natuurlijk ook.

Op de site werken momenteel zo’n 28 verschillende nationaliteiten, waarvan 98% man is. Hoewel de officiële voertaal Engels is, hoor je hier van alles. De Duitse vakkrachten spreek ik bijvoorbeeld vaak in het Duits aan. Dat vind ik prettig en het is mij met de paplepel ingegoten; mijn moeder kwam uit Zuid-Limburg en we keken vroeger veel nagesynchroniseerde Duitse televisie. Pas rond mijn twaalfde ontdekte ik dat Laurel & Hardy van oorsprong eigenlijk Engels spraken.

Toen ik nog bij de staalbouwer werkte, had ik dagelijks contact met Poolse arbeiders. Het klikte meteen. Toen ik vertelde dat ik ben opgegroeid in de regio Oosterhout/Breda – het gebied dat destijds door de 1e Poolse Pantserdivisie is bevrijd en waar veel Polen zijn blijven wonen – merkte ik dat het ijs direct brak. In mijn schooltijd wist ik niet beter dan dat klasgenoten Poolse achternamen hadden. Door dit gedeelde stukje historie spraken de mannen op de site ineens een stuk vrijer met mij. Dat merkte ik meteen in de effectiviteit van het werk.

Met mijn lengte val ik behoorlijk op tussen het internationale gezelschap van Oost- Europeanen, Portugezen, Zuid-Afrikanen, Filipino’s en Indiërs. Om die afstand letterlijk en figuurlijk te verkleinen, maak ik er een sport van om iedereen in zijn eigen taal goedemorgen te wensen. Inmiddels spreek ik deze groet in zo’n acht tot tien talen. Dit kleine gebaar maakt me ontzettend toegankelijk. Mannen stappen ondanks het lengteverschil makkelijk naar me toe met vragen of issues. Natuurlijk win je de wedstrijd niet met twee woorden Hongaars en moet er weleens een tolk bij komen, maar de basis voor het contact is gelegd.

Die open houding levert mooie momenten op. Bijna wekelijks neemt er wel iemand iets lekkers mee van thuis om te proberen. Zo krijg ik elke ochtend een karamelsnoepje van de kleinste man op de site, een Poolse steigerbouwer. Een Portugees sprekende collega schudt me trouw elke dag de hand en zegt: “Thank you for coming.”

Het grote voordeel voor de veiligheid? Ik hoor problemen, operationele hobbels en gevaarlijke situaties vaak zó vroeg, dat de eigen veiligheidskundige van hun partij er soms nog geen weet van heeft. Dat is overigens geen enkel probleem voor de onderlinge verhoudingen; we werken als veiligheidskundigen fantastisch samen en lossen dit soort zaken snel onderling via de telefoon op.

Wel moet ik scherp blijven. Je moet een Slowaak immers niet in het Pools begroeten; cultuur, tradities en taal liggen gevoelig en het eergevoel is groot. Als ik nieuwe mensen ophaal bij de poort en ze in het Pools welkom heet, zie ik direct de breedste glimlach verschijnen. Later hoor ik dan via via dat dit enorm wordt gewaardeerd. Veel buitenlandse werknemers voelen zich onzeker over hun Engels en ervaren stress. Aangesproken worden in je eigen taal neemt die spanning direct weg.

Hetzelfde geldt voor de Spanjaarden, Italianen en Portugezen op de site. Mijn Spaans is verre van perfect, maar door goed te luisteren kom je een heel eind. Het geeft deze mannen zelfvertrouwen als ze zélf het gesprek kunnen voeren zonder dat er een collega moet komen vertalen. Veel buitenlandse krachten voelen zich op een Nederlandse bouwplaats toch een beetje de ‘buitenlander’ en stellen zich bescheiden op. Door jezelf naast hen te plaatsen in plaats van boven hen, haal je ze uit hun schulp. Als je vervolgens oprechte interesse toont in hun hobby’s, gezin of woonplaats, zie je dat direct terug in een betere sfeer en een veiligere werkvloer.

Moraal van het verhaal:
Respect dwing je niet af met regels, maar met oprechte connectie.
Communicatie is alles!