Column Philippus: Broekgraaien en arbeidstijdverkorting in de arbo-luwte
Nieuwsbode van de noordoostelijke veenkoloniën, maandag 12 juli 2024
De veiligheid op de Nederlandse werkvloer heeft geen baat bij nog meer arbo-interventies, wel bij rust en bezinning, meldt de Nederlandse Vereniging van Veiligheidsconiferen NVVC bij monde van voorzitter Philippus de Reede, voorvechter van bemoeizuchtdemping en arbobeleidsdrukreductie. De Reede uit al jaren zijn zorg over zogenaamd 'hit and run-arbomanagement' van zijn collega-professionals en de toenemende praktijk van het broekgraaien. 'Alles mag wel een tandje minder', zo betoogt hij.
Vanuit zijn werkvertrek in Soest kijkt De Reede uit over een spuuglelijk industrieterrein. 'Als je hier lang genoeg naar kijkt, ga je vanzelf heil zien in de eendaagse werkweek.' De Reede doelt op de bedrijvigheid, die zich tijdens het interview minder aan ons opdringt dan zijn bedoeling is. De Reede had Soest als interviewlocatie voorgesteld vanwege de bruisende activiteit, die illustratief zou zijn voor zijn betoog. Fotograaf Vanderwiebele kan met veel geduld en een telelens een plaatje schieten van een slome heftruck die in de verte met een stapeltje lege pallets achter een loods wegkruipt.
Philippus de Reede lijkt niet van zijn stuk te brengen: 'Rekening houdende met de almaar toenemende werkdruk en de steeds onrealistischer verwachtingen van zowel de professionele klant als de consument móet er iets veranderen.'
U zegt dat er moet worden ingegrepen?
PdR: 'Nee, juist níet! De denkfout die we in onze westerse wereld al sinds de industriële revolutie maken is dat we met gerichte actie iets zouden kunnen bereiken. Het gevolg is dat we steeds meer zijn gaan doen, terwijl niemand daar beter van werd. Ik heb vele collega's die het tegendeel zullen beweren, maar die hebben vaak ook een gezin te onderhouden. Omdat de continuïteit en de interventiehorizon zelden een tijdspanne van meer dan een paar weken beslaan zal elke coach, consultant of interimmanager diréct ingrijpen, in de hoop nog een zeker effect te kunnen meemaken. Ik noem dat 'hit and run'. Het is nog net geen geblinddoekt prijsschieten, maar het scheelt weinig.'
Kunt u dat uitleggen? Niet te abstract graag.
PdR: 'Soms, als ik een helder moment heb, leg ik het zó goed uit dat niemand eromheen kan.'
Een voorbeeld? Alstublieft?
PdR: 'U treft het. Kijk: wie pinda's maalt kan pindakaas smeren. Wie melk karnt heeft boter. Het probleem is dat iedereen tegenwoordig pindakaas wenst te láten smeren en boter láát karnen en daarvoor denkt te kunnen betalen door er verhaaltjes over te schrijven - zoals u - of anderen te vertellen dat ze tijdens het boter karnen en pinda's malen niet met hun vingers in hun karngerei, hun pindamolen en hun werkbroek moeten graaien, zoals ik jarenlang heb gedaan. Waarmee ik niet wil zeggen dat ik een werkbroek draag en zeker niet dat ik erin graai.'
U bedoelt dat het primaire proces wat uit beeld is geraakt.
PdR: 'We hebben zelfs totaal geen idee meer wat nu eigenlijk ons primaire proces ís, zo goed hebben we het opgesplitst, genest, verkruimeld en verborgen in beheersingsschillen en modellen. Er zijn hele horden professionals die niet anders doen dan in broeken en broekjes graaien als we de media mogen geloven. Als dat ons primaire proces is geworden dan wordt het hoog tijd voor arbeidstijdverkorting. Op naar de driedaagse graaiweek, zou ik zeggen en vooral niet tussendoor iets proberen te beheersen.
Misschien is er nog ergens een biologische zelfkazer te vinden die doel, oorzaak en gevolg van zijn handelen kan onderscheiden, maar de gemiddelde werknemer rotzooit maar wat aan binnen kaders die vanuit het proces worden ingegeven. Daar zou op zich niets mis mee zijn, behalve dat er een heel grote groep ondersteunende professionals menen dat ze de voorwaarden die de omgeving als vanzelf genereert kunnen 'optimaliseren'. Die manipulaties brengen de primaire functionaris in verwarring en ze verstoren het proces. Het is één groot troebel geheel van interacterende krachten geworden waar alles en iedereen zich bloedfanatiek tegenaan bemoeit, bij voorkeur in deeltijd. Met het broekgraaien als extra vertroebelende factor. Zag u zojuist al die heftrucks voorbij flitsen? Uw fotograaf wist er nog een te schieten als ik het wel heb. De bestuurders van die rollende sloopkogels hebben geen idee van hun bijdrage aan de samenleving. Ze weten niet wat ze verplaatsen, niet waarvandaan het komt en niet waar het heen moet. Ja, van gang E schap 4-32 naar een anonieme oplegger aan laadperron sluis 15. Hun superieuren dolen op hun eigen niveau. De heftruckchauffeurs hebben intussen wél alles moeten leren over zwaartepunten en kantelmomenten voordat ze europallets, blokpallets en IBC-containers aan hun vorkjes prikten. En de superieuren over het managen van het hele gedoe, als het meezit zonder zich tussendoor te bekwamen in het broekgraaien.'
Maar dat doen ze allemaal toch heel efficiënt en veilig?
PdR: 'Al die ondersteunende diensten optimaliseren efficiënt en veilig, vooral binnen hun eigen domein. De handhavers daarboven handhaven ook heel efficiënt en veilig. Zo ook de beleidsmakers. Al die ambtenaren en deelbeheersers zijn slechts geïnteresseerd in hun eigen proces en hun eigen broek. Als je dat optimaliseert kun je vroeger naar huis. Daarom wordt altijd de kortste weg naar Kwatta gezocht, en waar dat is maakt niemand nog uit. Het is daar waarheen iemand ooit schijnt te hebben gezegd dat we moesten gaan, wat dan weer per echelon verticaal en horizontaal is vertaald naar een set bedrieglijk heldere instructies, dus daar conformeren we ons aan. Jarenlang.'
Kwatta ligt in Suriname, zo Google ik net. En het is chocolade.
PdR: 'Ja, maar dat maakt nou net niemand helemaal niks uit. Al was het linksaf bij Vledderveen of een vorm van drijfmest. Het gaat erom dat we heel erg lokaal en individueel aan het 'optimaliseren' zijn. Iedereen produceert zijn eigen klonten in de collectieve soep en wie de dikste klonten maakt in de kortste tijd is spekkoper. Maar wat links verdicht zal rechts verdunnen en als je niks doet roert de tweede hoofdwet van de thermodynamica alles weer gewoon door elkaar. Het maakt daarbij niet uit op welke schaal je het beschouwt. Of je nu ballen in de soep maakt, werkmaatschappijen in een holding bedenkt of instructies schrijft voor het handenwassen na het broekgraaien. Het krabben aan de intieme delen is vooral bij banketbakkers en hartchirurgen een onderbelicht arbeidshygiënisch aandachtspunt dat zich er uitstekend voor leent om met rust te worden gelaten.'
Maar 'optimalisatie' veronderstelt een doel. Elke werkvloer heeft een doel, toch?
PdR: 'Daarvan zijn de meeste van ons overtuigd. Soms zelfs van een hóger doel, al zijn het in onze kringen vooral de hogere veiligheidskundigen die de hogere doelen nastreven, terwijl de anderen ervan overtuigd mogen blijven dat dat nut heeft en zin geeft. Maar wat ik al zei: de schaal maakt niet uit; de tweede hoofdwet geldt overal, zelfs in je broekje.'
De mens wikt…
PdR: '…en de grote eindredacteur beschikt. Ik denk dat u met uw gezonde verstand mijn redenering en de ultieme gevolgtrekking prima doorheeft. Ik zeg: laat het allemaal gewoon gebeuren, dan komen we vanzelf in balans. De arboconifeer houdt zich intussen het beste afzijdig of helpt hooguit een beetje vegen; de werkvloer redt zich prima.'
De veiligheid op de Nederlandse werkvloer heeft geen baat bij nog meer arbo-interventies, wel bij rust en bezinning, meldt de Nederlandse Vereniging van Veiligheidsconiferen NVVC bij monde van voorzitter Philippus de Reede, voorvechter van bemoeizuchtdemping en arbobeleidsdrukreductie. De Reede uit al jaren zijn zorg over zogenaamd 'hit and run-arbomanagement' van zijn collega-professionals en de toenemende praktijk van het broekgraaien. 'Alles mag wel een tandje minder', zo betoogt hij.
Vanuit zijn werkvertrek in Soest kijkt De Reede uit over een spuuglelijk industrieterrein. 'Als je hier lang genoeg naar kijkt, ga je vanzelf heil zien in de eendaagse werkweek.' De Reede doelt op de bedrijvigheid, die zich tijdens het interview minder aan ons opdringt dan zijn bedoeling is. De Reede had Soest als interviewlocatie voorgesteld vanwege de bruisende activiteit, die illustratief zou zijn voor zijn betoog. Fotograaf Vanderwiebele kan met veel geduld en een telelens een plaatje schieten van een slome heftruck die in de verte met een stapeltje lege pallets achter een loods wegkruipt.
Philippus de Reede lijkt niet van zijn stuk te brengen: 'Rekening houdende met de almaar toenemende werkdruk en de steeds onrealistischer verwachtingen van zowel de professionele klant als de consument móet er iets veranderen.'
U zegt dat er moet worden ingegrepen?
PdR: 'Nee, juist níet! De denkfout die we in onze westerse wereld al sinds de industriële revolutie maken is dat we met gerichte actie iets zouden kunnen bereiken. Het gevolg is dat we steeds meer zijn gaan doen, terwijl niemand daar beter van werd. Ik heb vele collega's die het tegendeel zullen beweren, maar die hebben vaak ook een gezin te onderhouden. Omdat de continuïteit en de interventiehorizon zelden een tijdspanne van meer dan een paar weken beslaan zal elke coach, consultant of interimmanager diréct ingrijpen, in de hoop nog een zeker effect te kunnen meemaken. Ik noem dat 'hit and run'. Het is nog net geen geblinddoekt prijsschieten, maar het scheelt weinig.'
Kunt u dat uitleggen? Niet te abstract graag.
PdR: 'Soms, als ik een helder moment heb, leg ik het zó goed uit dat niemand eromheen kan.'
Een voorbeeld? Alstublieft?
PdR: 'U treft het. Kijk: wie pinda's maalt kan pindakaas smeren. Wie melk karnt heeft boter. Het probleem is dat iedereen tegenwoordig pindakaas wenst te láten smeren en boter láát karnen en daarvoor denkt te kunnen betalen door er verhaaltjes over te schrijven - zoals u - of anderen te vertellen dat ze tijdens het boter karnen en pinda's malen niet met hun vingers in hun karngerei, hun pindamolen en hun werkbroek moeten graaien, zoals ik jarenlang heb gedaan. Waarmee ik niet wil zeggen dat ik een werkbroek draag en zeker niet dat ik erin graai.'
U bedoelt dat het primaire proces wat uit beeld is geraakt.
PdR: 'We hebben zelfs totaal geen idee meer wat nu eigenlijk ons primaire proces ís, zo goed hebben we het opgesplitst, genest, verkruimeld en verborgen in beheersingsschillen en modellen. Er zijn hele horden professionals die niet anders doen dan in broeken en broekjes graaien als we de media mogen geloven. Als dat ons primaire proces is geworden dan wordt het hoog tijd voor arbeidstijdverkorting. Op naar de driedaagse graaiweek, zou ik zeggen en vooral niet tussendoor iets proberen te beheersen.
Misschien is er nog ergens een biologische zelfkazer te vinden die doel, oorzaak en gevolg van zijn handelen kan onderscheiden, maar de gemiddelde werknemer rotzooit maar wat aan binnen kaders die vanuit het proces worden ingegeven. Daar zou op zich niets mis mee zijn, behalve dat er een heel grote groep ondersteunende professionals menen dat ze de voorwaarden die de omgeving als vanzelf genereert kunnen 'optimaliseren'. Die manipulaties brengen de primaire functionaris in verwarring en ze verstoren het proces. Het is één groot troebel geheel van interacterende krachten geworden waar alles en iedereen zich bloedfanatiek tegenaan bemoeit, bij voorkeur in deeltijd. Met het broekgraaien als extra vertroebelende factor. Zag u zojuist al die heftrucks voorbij flitsen? Uw fotograaf wist er nog een te schieten als ik het wel heb. De bestuurders van die rollende sloopkogels hebben geen idee van hun bijdrage aan de samenleving. Ze weten niet wat ze verplaatsen, niet waarvandaan het komt en niet waar het heen moet. Ja, van gang E schap 4-32 naar een anonieme oplegger aan laadperron sluis 15. Hun superieuren dolen op hun eigen niveau. De heftruckchauffeurs hebben intussen wél alles moeten leren over zwaartepunten en kantelmomenten voordat ze europallets, blokpallets en IBC-containers aan hun vorkjes prikten. En de superieuren over het managen van het hele gedoe, als het meezit zonder zich tussendoor te bekwamen in het broekgraaien.'
Maar dat doen ze allemaal toch heel efficiënt en veilig?
PdR: 'Al die ondersteunende diensten optimaliseren efficiënt en veilig, vooral binnen hun eigen domein. De handhavers daarboven handhaven ook heel efficiënt en veilig. Zo ook de beleidsmakers. Al die ambtenaren en deelbeheersers zijn slechts geïnteresseerd in hun eigen proces en hun eigen broek. Als je dat optimaliseert kun je vroeger naar huis. Daarom wordt altijd de kortste weg naar Kwatta gezocht, en waar dat is maakt niemand nog uit. Het is daar waarheen iemand ooit schijnt te hebben gezegd dat we moesten gaan, wat dan weer per echelon verticaal en horizontaal is vertaald naar een set bedrieglijk heldere instructies, dus daar conformeren we ons aan. Jarenlang.'
Kwatta ligt in Suriname, zo Google ik net. En het is chocolade.
PdR: 'Ja, maar dat maakt nou net niemand helemaal niks uit. Al was het linksaf bij Vledderveen of een vorm van drijfmest. Het gaat erom dat we heel erg lokaal en individueel aan het 'optimaliseren' zijn. Iedereen produceert zijn eigen klonten in de collectieve soep en wie de dikste klonten maakt in de kortste tijd is spekkoper. Maar wat links verdicht zal rechts verdunnen en als je niks doet roert de tweede hoofdwet van de thermodynamica alles weer gewoon door elkaar. Het maakt daarbij niet uit op welke schaal je het beschouwt. Of je nu ballen in de soep maakt, werkmaatschappijen in een holding bedenkt of instructies schrijft voor het handenwassen na het broekgraaien. Het krabben aan de intieme delen is vooral bij banketbakkers en hartchirurgen een onderbelicht arbeidshygiënisch aandachtspunt dat zich er uitstekend voor leent om met rust te worden gelaten.'
Maar 'optimalisatie' veronderstelt een doel. Elke werkvloer heeft een doel, toch?
PdR: 'Daarvan zijn de meeste van ons overtuigd. Soms zelfs van een hóger doel, al zijn het in onze kringen vooral de hogere veiligheidskundigen die de hogere doelen nastreven, terwijl de anderen ervan overtuigd mogen blijven dat dat nut heeft en zin geeft. Maar wat ik al zei: de schaal maakt niet uit; de tweede hoofdwet geldt overal, zelfs in je broekje.'
De mens wikt…
PdR: '…en de grote eindredacteur beschikt. Ik denk dat u met uw gezonde verstand mijn redenering en de ultieme gevolgtrekking prima doorheeft. Ik zeg: laat het allemaal gewoon gebeuren, dan komen we vanzelf in balans. De arboconifeer houdt zich intussen het beste afzijdig of helpt hooguit een beetje vegen; de werkvloer redt zich prima.'
